SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH: NGHIỆM THU NHIỆM VỤ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ “NGHIÊN CỨU, PHÂN TÍCH XÂY DỰNG PHÁT TRIỂN ỨNG DỤNG PHẦN MỀM TRÍ TUỆ NHÂN TẠO PHÁT HIỆN VI PHẠM QUẢNG CÁO TRONG LĨNH VỰC Y TẾ”
Vừa qua, Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức Hội đồng tư vấn nghiệm thu nhiệm vụ khoa học và công nghệ “Nghiên cứu, phân tích xây dựng phát triển ứng dụng phần mềm trí tuệ nhân tạo phát hiện vi phạm quảng cáo trong lĩnh vực y tế”. Đây là nhiệm vụ do Đại học Bách Khoa (ĐHQG Thành phố Hồ Chí Minh) chủ trì thực hiện, PGS.TS. Quản Thành Thơ làm chủ nhiệm. Mục tiêu của nhiệm vụ là phát triển hệ thống phần mềm ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) phục vụ phát hiện vi phạm quảng cáo trong lĩnh vực y tế trên môi trường Internet.
PGS.TS. Quản Thành Thơ báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ (Hình: Sở KHCN TP)
Sản phẩm của nhiệm vụ là hệ thống phần mềm ứng dụng AI có khả năng hỗ trợ quản lý nguồn thông tin, quản lý thu thập và phân loại tin, quản lý xử lý thông tin quảng cáo, quản lý hồ sơ vi phạm, quản lý phản hồi và theo dõi trạng thái xử lý.
Trong những năm gần đây, sự phát triển của mạng xã hội đã tạo ra một môi trường thuận lợi cho việc lan truyền quảng cáo sai sự thật. Tại Việt Nam, những vi phạm quảng cáo sai sự thật trong lĩnh vực y tế đang ngày càng trở nên phổ biến, có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng của người dân. Do đó, việc phát hiện và xử lý các vi phạm quảng cáo trong lĩnh vực y tế là vấn đề rất quan trọng.
Mô hình phát hiện quảng cáo trái luật được thiết kế theo dạng pipeline phân nhánh, trong đó mỗi giai đoạn xử lý đóng vai trò như một lớp kiểm duyệt độc lập. Cấu trúc này giúp hệ thống vừa đảm bảo khả năng phát hiện rộng, vừa cho phép phân tích chuyên sâu theo từng nhóm nội dung quảng cáo. Ở giai đoạn đầu, mô-đun phân loại có nhiệm vụ xác định nội dung quảng cáo thuộc nhóm khám chữa bệnh, mỹ phẩm hay nhóm khác. Đây là bước cần thiết vì mỗi loại quảng cáo chịu sự điều chỉnh của các quy định pháp lý khác nhau. Việc phân loại đúng ngay từ đầu giúp hệ thống áp dụng bộ tiêu chí kiểm tra phù hợp, tránh nhầm lẫn giữa các nhóm sản phẩm và dịch vụ. Sau bước phân loại, hệ thống tiến hành quét từ khóa và nhận diện các biểu thức có dấu hiệu vi phạm. Ở giai đoạn tiếp theo, hệ thống trích xuất các thông tin bắt buộc như tên tổ chức, tên cơ sở, địa chỉ, số điện thoại hoặc người chịu trách nhiệm. Nếu nội dung quảng cáo thiếu các thông tin bắt buộc theo quy định, hệ thống sẽ gắn nhãn vi phạm và ghi nhận lý do tương ứng. Cách tiếp cận này giúp việc phát hiện quảng cáo trái luật không chỉ dừng ở mức cảnh báo chung, mà còn có thể giải thích được căn cứ phát hiện, hỗ trợ quá trình kiểm tra và xử lý.
Mô hình phát hiện quảng cáo trái phép tập trung vào việc xác định tính hợp pháp của chủ thể quảng cáo và phạm vi dịch vụ hoặc sản phẩm được quảng cáo. Mô hình này đặc biệt hữu ích trong việc phát hiện các trường hợp cơ sở hoạt động không phép, cơ sở thẩm mỹ thực hiện kỹ thuật xâm lấn ngoài phạm vi chuyên môn, sản phẩm chưa được cấp phép lưu hành nhưng vẫn được quảng cáo rộng rãi, hoặc quảng cáo sử dụng thông tin pháp lý không còn hiệu lực. Bằng cách kết hợp trích xuất thực thể, đối chiếu dữ liệu chính thức và truy xuất bằng chứng theo thời gian, hệ thống có thể hỗ trợ xác định nhanh các đối tượng có nguy cơ vi phạm cao, đồng thời giảm rủi ro kết luận sai do sử dụng dữ liệu pháp lý không đúng thời điểm.
Việc triển khai hệ thống phần mềm AI phát hiện vi phạm quảng cáo trong lĩnh vực y tế giúp giảm phụ thuộc vào phương pháp giám sát thủ công, hỗ trợ phát hiện sớm các nội dung có dấu hiệu vi phạm và giúp chuyên viên có công cụ tập trung để theo dõi quá trình xử lý. Với kiến trúc mở, dữ liệu tập trung và khả năng tái huấn luyện, hệ thống là nền tảng phù hợp để tiếp tục hoàn thiện, chuyển giao và mở rộng trong công tác quản lý nhà nước về quảng cáo.